Xem nhanh nội dung
CƠ CHẾ Y HỌC CỦA DỊ ỨNG HẢI SẢN: VÌ SAO CÓ NGƯỜI BỊ, CÓ NGƯỜI KHÔNG?
1. Dị ứng hải sản là gì?
Dị ứng hải sản là một dạng quá mẫn miễn dịch typ I (IgE-mediated hypersensitivity), xảy ra khi hệ miễn dịch của cơ thể nhận diện nhầm protein trong hải sản là dị nguyên (allergen) và khởi phát phản ứng viêm.
Không phải mọi cá thể đều có phản ứng này do sự khác biệt về cơ địa miễn dịch và yếu tố di truyền.
2. Dị nguyên chính trong hải sản
Các protein có tính sinh dị ứng cao gồm:
– Tropomyosin – dị nguyên chủ yếu trong tôm, cua, ghẹ
– Parvalbumin – thường gặp trong cá
– Arginine kinase, myosin light chain
Những protein này bền với nhiệt, do đó nấu chín không làm mất khả năng gây dị ứng.
3. Cơ chế miễn dịch gây dị ứng
Ở người có cơ địa dị ứng, quá trình diễn ra như sau:
– Giai đoạn mẫn cảm (sensitization):
– Dị nguyên xâm nhập qua đường tiêu hóa
– Hệ miễn dịch tạo ra kháng thể IgE đặc hiệu
– IgE gắn lên bề mặt tế bào mast (mast cell) và basophil
Giai đoạn tái tiếp xúc:
– Dị nguyên gắn với IgE trên mast cell
– Gây phóng thích các chất trung gian hóa học như histamin, leukotrien, prostaglandin
– Dẫn đến các biểu hiện lâm sàng của dị ứng
4. Vì sao có người dị ứng, có người không?
Sự khác biệt phản ứng dị ứng phụ thuộc vào:
Yếu tố di truyền– Người có tiền sử gia đình dị ứng (hen, viêm mũi dị ứng, viêm da cơ địa) có nguy cơ cao
– Liên quan đến gen điều hòa đáp ứng IgE
Cơ địa miễn dịch– Mất cân bằng giữa Th1 – Th2, ưu thế Th2 làm tăng sản xuất IgE
– Giảm chức năng hàng rào niêm mạc ruột
Tiếp xúc môi trường– Phơi nhiễm dị nguyên sớm hoặc lặp lại
– Rối loạn hệ vi sinh đường ruột
Tuổi và tình trạng sức khỏe– Dị ứng có thể xuất hiện muộn ở người trưởng thành
– Stress, nhiễm trùng, bệnh nền có thể làm bộc lộ dị ứng tiềm ẩn
5. Biểu hiện lâm sàng
– Da: mày đay, phù Quincke
– Tiêu hóa: đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy
– Hô hấp: khò khè, khó thở
– Toàn thân: sốc phản vệ (trường hợp nặng)
Dị ứng hải sản không phụ thuộc vào độ tươi hay cách chế biến, mà phụ thuộc vào đáp ứng miễn dịch đặc hiệu IgE của từng cá thể.Chính vì vậy, cùng một loại hải sản, có người ăn bình thường, có người gây phản ứng dị ứng nghiêm trọng.———————–
Phòng khám Đa khoa 28B Điện Biên Phủ.
Địa chỉ: 38A Trần Phú – Ba Đình – Hà Nội
Hotline: 024 3823 2161 – 0934 663 628
